tamsirt 06
Les cours
Agemmay n tmaziɣt yesɛa 32 isekkilen; yewwi-d yakk isekkilen-is si tlatinit ḥaca “ɣ” d “ɛ” i d-yekkan si tegrigit.
02. Tamsertit
Tamsertit tettili mi ara d mlilen sin imesla. Yiwen ger sin-nni ikeccem deg wayeḍ, ttaken-d s umata imesli ussid.
03. Isem
Isem amaziɣ yesɛa: asmil, tawsit, amḍan akk d waddad.
04. Amyag
Amyag d aferdis d-yesskanayen tigawt nexdem, taɣara neɣ addad n kra tɣawsa. Amyag yebḍa ɣef sin isufar : amyag amagnu d wemyag n tɣara.
Imqimen udmawanen bḍan ɣef sin yeḥricen : imqimen udmawanen ilelliyen d yemqimen udmawanen iwṣilen.
06. Arbib
Arbib d awal i d-yeskanayen ayla, taɣara, neɣ kra n ṣṣifa yellan deg yisem. Tigti n yerbiben ttusilɣen seg yemyagen n tɣara, imi d ineggura-agi i d-yeskanayen taɣara n tɣawsa.
07. Amernu
Amernu d awal yellan d armeskil. D awal yettbeddilen anamek n wemyag neɣ n yisem.
08. Amḍan
Anagar sin yismawen imezwura, nesseqdac ismawen n wemḍan i d-yekkan si taɛrabt. Ma yella d ismawen n tmaziɣt, ttwaseqdacen kan di kran n waẓiyen am Itergiyen, Icelḥiyen, Imẓabiyen...
09. Imeskanen
Nesseqdac-iten i wakken a d-nesken neɣ a nwehhi ɣer kra n tɣawsa.
Présentatifs, irbuda, imattaren...
Encore plus...
Ici une liste, non exhaustive, de sites sur différentes thématiques du domaine berbère.
Arbib (adjectif)
Arbib d awal i d-yeskanayen ayla, taɣara, neɣ kra n ṣṣifa yellan deg yisem. Tigti n yerbiben ttusilɣen seg yemyagen n tɣara, imi d ineggura-agi i d-yeskanayen taɣara n tɣawsa. Llan wiyaḍ tekken-d seg yemyagen imugna.
Imedyaten :
ibrik → aberkan
imlul → amellal
ikmil → akemlan
iwzil → awezlan
ilwiɣ → aleggɣan
ḥircew → aḥercaw
icbiḥ → acebḥan
dderɣel → aderɣal
llaẓ → amellaẓu
Arbib yeṭṭafar ilugan i nesseqdac i yisem ama di tawsit, addad neɣ amḍan.
Asuddes seg wemyag n tɣara
• S usegri n an
VCVC → aCVCanImedyaten :
aẓay → aẓayan
iC1C2iC3 (talɣa n wurmir: C1eC2C2iC3) → aC1eC2C3anImedyaten :
izdig → azedgan
imɣur → ameqqran (
ɣɣ → qq [qqw] ; anɣi ur yettwaru ara)
• Imyagen yesɛan talɣa iC1C2iC3 (talɣa n wurmir temgarred ɣef C1eC2C2iC3) → aC1eC2C2aC3
Imedyaten :
ismiḍ → asemmaḍ
ww → gg [ggw] ; anɣi ur yettwaru ara)
• Imyagen yesɛan talɣa iC1C2iC3 (talɣa n wurmir C1C2aC3) → aC1C2aC3an
Imedyaten :
irẓig → arẓagan (amerẓagu, amerẓag)
Tamawt :
Amedya :
ibrik → aberkan, imsibrik
Asuddes seg wemyag amagnu
• S usizwer n am neɣ im
Imedyaten :
truzi → ametruzi
agad → amagad
• S usegri n an
Imedyaten :
cib → aciban
fuḥ → afuḥan
• Talɣiwin nniḍen
am/im → eCCiImedyaten :
ḍerr → amḍerri
am—iImedyaten :
aCCaCaCImedyaten :
zmumeg → azmamag
a—aCImedyaten :
zzelmeḍ → azelmaḍ
CCeC → ameCCuCImedyaten :
rbeḥ → amerbuḥ
CCeC → uCCiCImedyaten :
ḥrec → uḥric
zmer → uzmir
CCeC → ameCCaCuImedyaten :
zleg → amezlagu (neɣ uzlig)
Ayen ilaqen a t-nissin ɣef werbib
Di tira arbib yeṭṭafar ilugan n yisem. Ayen i ilaqen a t-nissin di temsirt-agi, d ilugan usuddes n yerbiben ama seg yemyagen n tɣara neɣ seg yemyagen imugna. Asuddes n yerbiben nezmer a t-neḥwiǧ di tjerrumt anda i ilaq ad nissin amek ara d-nessufeɣ arbib seg wemyag neɣ amyag seg werbib.
- Arbib d awal i d-yeskanayen ayla, taɣara, neɣ kra n ṣṣifa yellan deg yisem. Tigti n yerbiben ttusilɣen seg yemyagen n tɣara, imi d ineggura-agi i d-yeskanayen taɣara n tɣawsa. Llan wiyaḍ tekken-d seg yemyagen imugna.
| arbib | d acu i d-yesskan |
|---|---|
amcic aberkan |
yesskanay-d llun n wemcic neɣ taɣara-s. |
argaz amufay |
yesskanay-d ṣṣifa n wergaz. |
ččiɣ tifelfelt d tamujjuṭ |
yesskanay-d addad n tfelfelt i ččiɣ. |
- Arbib yeṭṭafar ilugan i nesseqdac i yisem ama di tawsit, addad neɣ amḍan.
amedya :
aquran, taqurant, uquran, tqurant, iquranen, tiquranin.
awraɣ, wewraɣ, tawraɣt, tewraɣt, iwraɣen, tiwraɣin, tewraɣin. - Amek ara d-nessukkes arbib deg wemyag ?
ilaq a nissin talɣiwin usuddes n werbib.